Σύγχρονη δουλεία: Πώς φτιάχνονται τα αγαπημένα προϊόντα της Δύσης;

Δεδομένου πως οι κοινωνίες που ζούμε είναι καταναλωτικές, μια από τις πιο συνηθισμένες δραστηριότητες των ανθρώπων παγκοσμίως, είναι η αγορά προϊόντων, διαφόρων ειδών.  Αν μαθαίναμε όμως πως αυτά που αγοράζουμε είναι προϊόντα εργασιακής εκμετάλλευσης, ή ακόμη και σύγχρονης δουλείας, θα συνεχίζαμε με τον ίδιο τρόπο;

Το πρόβλημα είναι πως, ενώ πολλές φορές οι άνθρωποι γνωρίζουν πως αυτό το πρόβλημα είναι υπαρκτό, συνεχίζουν να αγοράζουν προϊόντα σαν να μη συμβαίνει τίποτα. Υπολογίζεται πως περίπου 45 εκατομμύρια άνθρωποι σε όλο τον κόσμο ζουν υπό ένα καθεστώς δουλείας. Το 2016, το 58% αυτών των ανθρώπων συγκεντρωνόταν σε μόλις 5 χώρες: Ινδία, Κίνα, Πακιστάν, Μπαγκλαντές και Ουζμπεκιστάν. Σε αριθμούς, στην Ινδία υπήρχαν περίπου 18 εκατομμύρια άνθρωποι που ζούσαν υπό κάποια μορφή δουλείας, ενώ στην Κίνα ο αριθμός ανερχόταν στα 3,5 εκατομμύρια. Το 70% περίπου των θυμάτων είναι γυναίκες, ενώ αξιοσημείωτο είναι πως σχεδόν 1 στα 4 θύματα σύγχρονης δουλείας είναι παιδιά.

Η σύγχρονη δουλεία ωστόσο έχει πολλές μορφές. Η πιο συνηθισμένη είναι η καταναγκαστική εργασία, υπό το καθεστώς της οποίας, σύμφωνα με στοιχεία του 2016, ζούσαν 16 εκατομμύρια άνθρωποι παγκοσμίως, ενώ το 2017 ο αριθμός αυτός ανέβηκε στα 25 εκατομμύρια. Ακολουθούν οι καταναγκαστικοί γάμοι, η σεξουαλική εκμετάλλευση, αλλά και η καταναγκαστική εργασία που επιβάλλεται από το κράτος.

Σύμφωνα με έρευνα
 που πραγματοποιήθηκε πριν από λίγα χρόνια, οι χώρες της G20 εισάγουν κάθε χρόνο προϊόντα αξίας 272 δισεκατομμυρίων, από περιοχές στις οποίες παρατηρείται πως επικρατεί σε μεγάλο βαθμό η σύγχρονη δουλεία. Για παράδειγμα, το 2017, το Ηνωμένο Βασίλειο εισήγαγε αγαθά αξίας περίπου 14 δις από τέτοιες περιοχές, συμπεριλαμβανομένων ηλεκτρονικών ειδών, ενδυμάτων, ψαριών, σοκολάτας και ζάχαρης. Οι ΗΠΑ επίσης, βρέθηκαν να έχουν εισαγάγει παρόμοια προϊόντα αξίας 144 δισ. δολαρίων, όντας έτσι ο μεγαλύτερος εισαγωγέας προϊόντων παγκοσμίως, τα οποία ενδέχεται να κατασκευάστηκαν κυριολεκτικά από σκλάβους.

Η έρευνα σημείωσε πως η διαρκής ζήτηση για προϊόντα σε πολύ χαμηλές τιμές, έχει ως αποτέλεσμα την ευδοκίμηση της δουλείας σε όλο τον κόσμο. Πράγματα όπως λάπτοπ, κινητά ή ρούχα, είναι αρκετά πιθανό να προέρχονται από καταναγκαστική εργασία. Τι μερίδιο ευθύνης έχουν λοιπόν οι καταναλωτές, εφόσον παρατηρείται μια άμεση σχέση μεταξύ της ζήτησής μας και της δουλείας;

Τα λάθη των καταναλωτών

Πριν προσπαθήσουμε να απαντήσουμε στο παραπάνω ερώτημα, αξίζει να αναφερθούμε σε κάποιες παρανοήσεις των καταναλωτών, σχετικά με τη σύγχρονη δουλεία, όπως τις ανέδειξε έρευνα του Πανεπιστημίου της Γλασκώβης, η οποία πραγματοποιήθηκε μέσα από συνεντεύξεις με καταναλωτές στο Ηνωμένο Βασίλειο.

Μια από τις συνηθισμένες παρανοήσεις των καταναλωτών, όπως τις συνοψίζει η οργάνωση The Freedom Hub, είναι αρχικά πως θεωρούν τα εργαζόμενα παιδιά σκλάβους, ωστόσο δεν συμβαίνει το ίδιο με τους ενήλικες, καθώς πολλοί πιστεύουν πως έχουν τη δυνατότητα να αλλάξουν τις συνθήκες εργασίας τους. Επιπλέον, πιστεύουν πως η δουλεία είναι κάτι που συμβαίνει πάντα μακριά, στο εξωτερικό.

Έτσι, συχνά υποστηρίζουν πως δεν είναι δική τους δουλειά να αντιμετωπίσουν το πρόβλημα, αλλά των κυβερνήσεων ή των εταιρειών. Όπως θα δούμε παρακάτω, η αλήθεια βρίσκεται κάπου στη μέση.

Αναλύοντας ακόμη περισσότερο τα ευρήματα, φαίνεται από την έρευνα πως πολλές φορές τα πράγματα μπορούν να γίνουν ακόμη χειρότερα. Για παράδειγμα, υπάρχουν καταναλωτές που ρίχνουν το φταίξιμο στους ίδιους τους σκλάβους, αρνούμενοι ουσιαστικά πως υπάρχουν θύματα. Εξίσου επικίνδυνη είναι και η υποβάθμιση της ίδιας της εμπειρίας της σκλαβιάς. Στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, κάποτε ένας χρήστης είχε σχολιάσει πως «είμαστε όλοι σκλάβοι, όλοι πληρώνουμε φόρους», υποβαθμίζοντας σαφώς το καθεστώς της δουλείας, όπου το θύμα δεν έχει επιλογή, ούτε ελευθερία.

Τέλος, πολλοί συνδέουν τη δουλεία με συγκεκριμένες γεωγραφικές περιοχές, λέγοντας πως αυτές «βρίσκονται ακόμη αρκετά πίσω», ενώ ένα μέρος διώχνει πλήρως την ευθύνη από πάνω του, κατηγορώντας πλήρως τις κυβερνήσεις και τις εταιρείες, ως τις μόνες υπαίτιες. Όπως προαναφέραμε, δεν πρόκειται για κάτι τόσο απλό. Εντύπωση προκαλεί και το γεγονός πως, ορισμένοι συνεντευξιαζόμενοι, δήλωσαν απλά πως η δουλεία είναι κάτι που «δεν τους ενδιαφέρει».

Ευθύνη: Στους καταναλωτές, τις εταιρείες ή τις κυβερνήσεις;

Από τη μια, υπάρχει η άποψη που υποστηρίζει πως, οι πολίτες-καταναλωτές, πρέπει να είναι συνειδητοποιημένοι, και να λαμβάνουν δράση. Είναι σημαντικό δηλαδή, οι καταναλωτές να ενημερωθούν σχετικά με την καταναγκαστική εργασία, να καταγγείλουν όταν μπορούν και να ασκήσουν πιέσεις, ακόμα και μέσω του μποϊκοτάζ (διακοπή αγοράς προϊόντων συγκεκριμένης εταιρείας). Άλλωστε, πολλοί πολίτες διαθέτουν ευαισθησίες, οι οποίες επηρεάζουν και τις καταναλωτικές τους συνήθειες.

Η πιο συνηθισμένη, η οποία ώθησε εκατομμύρια ανθρώπους να αλλάξουν τις συνήθειές τους, αφορά την κλιματική αλλαγή και γενικότερα το περιβάλλον. Επομένως, όπως διαβάζουμε στο The Conversation, «η αλλαγή του τρόπου με τον οποίο καταναλώνουμε, είναι ένας ζωτικός κρίκος για τη μετάβαση σε μια καθαρότερη και πιο δίκαιη κοινωνία, παρόλο που οι επιχειρήσεις είναι δυσανάλογα υπεύθυνες για τις εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα. Δεν πρέπει να διαφέρει όταν εξετάζουμε τη σύγχρονη δουλεία».

Από την άλλη πλευρά, ρίχνοντας το βάρος στους ίδιους τους καταναλωτές, ξεχνάμε πως «οι αιτίες της δουλείας είναι συστημικές, ενσωματωμένες στις διαδικασίες και τις δομές του εμπορίου και της διακυβέρνησης». Επομένως, «η δουλεία και η ακραία εργασιακή εκμετάλλευση, δεν μπορούν να μειωθούν χωρίς να αντιμετωπιστεί ο δομικός ρόλος της κυβέρνησης και των επιχειρήσεων». Επίσης, οι παγκόσμιες αλυσίδες εφοδιασμού είναι κάτι περίπλοκο. Ένας καταναλωτής, ή μια ομάδα πίεσης, δεν μπορεί από μόνη της να τις αλλάξει, ή να αναλάβει την κατασκευή των προϊόντων. Αντίθετα, οι επιχειρήσεις και οι κυβερνήσεις, που αμφότερες έχουν τη δύναμη, αν το θέλουν, να αλλάξουν τα πράγματα, βγαίνουν από το κάδρο αν επικεντρωθούμε στους καταναλωτές.

Συμπερασματικά, η αλήθεια φαίνεται να βρίσκεται κάπου στη μέση. Η απομάκρυνση της ευθύνης από κάποιο από τα μέρη που αναφέρθηκαν (κυβερνήσεις, εταιρείες, καταναλωτές), θα ήταν λανθασμένη. Άλλωστε, «ένα μεγαλύτερο ενδιαφέρον, η συμμετοχή και η δράση των καταναλωτών για τη σύγχρονη δουλεία, είναι βέβαιο ότι θα εγείρει περισσότερα, όχι λιγότερα, ερωτήματα σχετικά με το ρόλο και τις ευθύνες άλλων εμπλεκόμενων ομάδων, οδηγώντας σε μεγαλύτερη διαφάνεια», σύμφωνα με το The Conversation.

«Πρέπει να αναρωτηθούμε, γιατί δεν γίνονται περισσότερα πράγματα για να απελευθερωθούν οι εκατομμύρια άνθρωποι σε όλο τον κόσμο που παγιδεύονται, κακοποιούνται και χτυπιούνται, ενώ παράλληλα αγοράζονται και πωλούνται για την παροχή αγαθών σε επιχειρήσεις σε όλο τον κόσμο», δήλωσε ο Kevin Hyland, ανεξάρτητος Επίτροπος κατά της δουλείας στο Ηνωμένο Βασίλειο.

,,Δείτε Περισσότερα, Πηγή: Tvxs.gr

Σεβόμαστε την ιδιωτικότητά σας

Εμείς και οι συνεργάτες μας αποθηκεύουμε ή/και έχουμε πρόσβαση σε πληροφορίες σε μια συσκευή, όπως cookies και επεξεργαζόμαστε προσωπικά δεδομένα, όπως μοναδικά αναγνωριστικά και τυπικές πληροφορίες που αποστέλλονται από μια συσκευή για εξατομικευμένες διαφημίσεις και περιεχόμενο, μέτρηση διαφημίσεων και περιεχομένου, καθώς και απόψεις του κοινού για την ανάπτυξη και βελτίωση προϊόντων.

 

Με την άδειά σας, εμείς και οι συνεργάτες μας ενδέχεται να χρησιμοποιήσουμε ακριβή δεδομένα γεωγραφικής τοποθεσίας και ταυτοποίησης μέσω σάρωσης συσκευών. Μπορείτε να κάνετε κλικ για να συναινέσετε στην επεξεργασία από εμάς και τους συνεργάτες μας όπως περιγράφεται παραπάνω. Εναλλακτικά, μπορείτε να αποκτήσετε πρόσβαση σε πιο λεπτομερείς πληροφορίες και να αλλάξετε τις προτιμήσεις σας πριν συναινέσετε ή να αρνηθείτε να συναινέσετε. Λάβετε υπόψη ότι κάποια επεξεργασία των προσωπικών σας δεδομένων ενδέχεται να μην απαιτεί τη συγκατάθεσή σας, αλλά έχετε το δικαίωμα να αρνηθείτε αυτήν την επεξεργασία. Οι προτιμήσεις σας θα ισχύουν μόνο για αυτόν τον ιστότοπο. Μπορείτε πάντα να αλλάξετε τις προτιμήσεις σας επιστρέφοντας σε αυτόν τον ιστότοπο ή επισκεπτόμενοι την πολιτική απορρήτου μας.

Send this to a friend